نمايد . در يكى از نامه‌ها چنين نوشته شده « اى دوست زيباى من ، من خواستار آنم كه همسر تو باشم و كدبانو و صاحب اختيار املاك تو شوم . » « 37 » شرم و حيا به صورت كنونى در آن روزگار نبود . قبرها و معابد را با صورتها و نقشه‌هاى برجسته‌اى كه همهء قسمتهاى مختلف بدن با كمال وضوح در آن ديده مىشد ، تزيين مىكردند . دختران خونگرم مصرى در دهسالگى آمادهء ازدواج بودند و پسران و دختران پيش از ازدواج باهم ارتباط داشتند . زنان بدكار و دختران رقاص در محافل طبقات عالى راه داشتند ، حتى لواط در مصر طرفدارانى داشت . دختران لباسهاى شفاف برتن مىكردند يا اصلا بدون لباس خود را با دستبند و گوشواره و خلخال مىآراستند . زنان مانند امروز موهاى خود را كوتاه مىكردند . مردان ريش خود را مىتراشيدند و سر خود را با گيسوان عاريه زينت مىدادند و گاه براى آنكه بهتر بتوانند كلاه‌گيس بر سر بگذارند سر خود را مىتراشيدند ، گونه‌ها و لبان خود را با غازه سرخ مىكردند و به ناخنهاى خود رنگ مىزدند ، گيسوان و دست و پا را روغن‌مالى مىكردند . زنان سرمه مىكشيدند . در معابد آن ايام مقدار زيادى اسباب آرايش ، آينه و استره و اسباب مجعد ساختن مو و سنجاق زلف و شانه و هفت نوع روغن و كرم و اسباب بزك و بشقاب و قاشقهاى مختلف از چوبى و عاجى و مرمرى و مفرغى به صورتهاى زيبا ، به دست آمده است . در دورهء سلطنت قديم بدن مردان و زنان در كوچه و بازار تا نافگاه برهنه بود و لنگ كوتاهى از پارچهء سفيد تا بالاى زانو را مىپوشانيد و چون شرم و حيا مولود عادت است و طبيعت را در آن دستى نيست ، اين پوشش ساده اسباب آسايش خاطر آن مردم را فراهم مىآورد ؛ همانگونه كه دامنها و سينه‌بندهاى انگليسى زمان ملكهء ويكتوريا يا لباسهاى شب‌نشينى زمان حاضر نيز چنين است . اين ضرب المثل قديمى چه صحيح مىگويد كه : « فضيلت چيزى نيست جز معنايى كه گذشت روزگار به كارها و عادات ما مىدهد . » ولى اين احوال دوام نيافت و به گفتهء ويل دورانت روشها و رسوم جديد « بهشت برهنگى ابتدايى را به جهنم تجمل در لباس‌پوشى مبدل ساخت . » اهرام مصر در سرزمين مصر اهرام بسيارى از فراعنه همچنان برجاى مانده است . ازجمله هرم خئوپس « 38 » كه بزرگترين بناى سنگى دنياست ، به نظر جهانگردان چون كوهى جلوه‌گرى مىكند و هنر و قدرت بشر پنجهزار سال پيش را كه با نداشتن وسايل علمى جديد به چنين كار شگرفى دست زده است ، آشكار مىسازد . به قول مورخان براى برافراشتن اين بناى رفيع متجاوز از يكصد هزار كارگر قريب سىسال به كار و كوشش مشغول بودند و يك‌سوم آنها در اثر دشوارى كار و ستمگرى عمال فرعون بر سر اين كار تلف شدند . زيربناى اين هرم سىهزار متر مربع است . به گفتهء هرودت ، درون هرم نزديك سه‌هزار اتاق ساخته بودند . در اين بنا دو ميليون و سيصد هزار قطعه سنگ ، كه هريك بين دو تا سه تن وزن داشته ، به كار رفته است . وزن تقريبى آن هفت ميليون تن است

--> ( 37 ) . همان ، ص 250 . ( 38 ) . Cheops